Με τον νέο φωτισμό της λειτουργεί πλέον η μεγάλης κλίμακας τοιχογραφία στην πλατεία Δημοκρατίας, στη δυτική είσοδο της Θεσσαλονίκης, ολοκληρώνοντας την εικαστική παρέμβαση στο σημείο όπου βρισκόταν κάποτε η ιστορική Χρυσή Πύλη.
Την ολοκλήρωση των εργασιών γνωστοποίησε ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης Στέλιος Αγγελούδης, παρουσιάζοντας μέσω ανάρτησής του τη νυχτερινή εικόνα του έργου. Όπως ανέφερε, ο φωτισμός έχει στόχο να αναδείξει τόσο την ίδια την τοιχογραφία όσο και το ιστορικό και συμβολικό βάρος της περιοχής.
«Φωτίζοντας την ιστορία, σχεδιάζουμε το μέλλον», σημείωσε ο δήμαρχος, συνδέοντας την παρέμβαση με τον ευρύτερο σχεδιασμό του δήμου για τη δημιουργία μιας πολιτιστικής διαδρομής που θα συνδυάζει τα μνημεία της πόλης με τη σύγχρονη καλλιτεχνική παραγωγή.
Η τοιχογραφία έχει δημιουργηθεί στην τυφλή όψη επταώροφου κτιρίου κοντά στην πλατεία Δημοκρατίας. Φιλοτεχνήθηκε από τον εικαστικό Θέμη Κωνσταντινόπουλο, γνωστό ως Dem, και υλοποιήθηκε με δωρεά της Πειραιώς, στο πλαίσιο συνεργασίας με τον Δήμο Θεσσαλονίκης για παρεμβάσεις στον δημόσιο χώρο.
Μια σύγχρονη εικόνα στη θέση της Χρυσής Πύλης
Στο mural κυριαρχεί η μορφή ενός νέου ανθρώπου, ο οποίος εμφανίζεται να κοιτάζει προς το μέλλον, ακουμπώντας το χέρι του σε μια αρχιτεκτονική αναφορά που παραπέμπει στην παλιά πύλη της πόλης.
Η επιλογή της συγκεκριμένης τοποθεσίας συνδέεται με τη Χρυσή Πύλη, μία από τις ιστορικές εισόδους της περιτειχισμένης Θεσσαλονίκης. Η παλιά πύλη δεν σώζεται, όμως η μνήμη της εξακολουθεί να συνδέεται με την περιοχή του Βαρδάρη και τη δυτική πρόσβαση προς το κέντρο.
Σύμφωνα με τον δήμο, η τοιχογραφία δημιουργήθηκε ακριβώς στο σημείο όπου τοποθετείται η ιστορική πύλη, με σκοπό να συνδεθεί η ταυτότητα της περιοχής με μια σύγχρονη μορφή τέχνης στον δημόσιο χώρο.
Το έργο είχε ολοκληρωθεί στις αρχές Ιουλίου, ενώ η εγκατάσταση του φωτισμού αποτελεί την τελευταία φάση της παρέμβασης. Η νέα φωτιστική υποδομή επιτρέπει στην τοιχογραφία να παραμένει ορατή και κατά τις βραδινές ώρες, διαφοροποιώντας την εικόνα της πλατείας και της δυτικής εισόδου της πόλης.
Η μορφή που απεικονίζεται έχει σχεδιαστεί ως σύνδεσμος ανάμεσα στο παρελθόν και στο μέλλον: η αναφορά στην αρχαία και βυζαντινή Θεσσαλονίκη συνυπάρχει με το πρόσωπο ενός νέου ανθρώπου και με ένα καλλιτεχνικό μέσο που έχει ταυτιστεί με τη σύγχρονη αστική κουλτούρα.
Νέος φωτισμός μνημείων από τον Σεπτέμβριο
Ο φωτισμός της τοιχογραφίας εντάσσεται, σύμφωνα με τον Στέλιο Αγγελούδη, σε ένα ευρύτερο πρόγραμμα ανάδειξης της ιστορικής φυσιογνωμίας της Θεσσαλονίκης.
Ο δήμαρχος ανακοίνωσε ότι τον Σεπτέμβριο του 2026 πρόκειται να αρχίσουν φωτιστικές παρεμβάσεις σε σημαντικά μνημεία της πόλης. Στην ανάρτηση δεν κατονομάστηκαν τα μνημεία που θα ενταχθούν στην πρώτη φάση ούτε παρουσιάστηκε αναλυτικό χρονοδιάγραμμα για την υλοποίηση των έργων.
Ο κατάλληλος αρχιτεκτονικός φωτισμός μπορεί να κάνει τα μνημεία περισσότερο ορατά τη νύχτα και να αναδεικνύει τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους. Η εφαρμογή του, ωστόσο, απαιτεί εξειδικευμένες μελέτες, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για προστατευόμενους αρχαιολογικούς και ιστορικούς χώρους.
Περισσότερα murals κατά μήκος της Εγνατίας
Παράλληλα, ο Δήμος Θεσσαλονίκης σχεδιάζει τη δημιουργία νέων τοιχογραφιών κατά μήκος της Εγνατίας Οδού, δίνοντας έμφαση στη συμμετοχή καλλιτεχνών που δραστηριοποιούνται στην πόλη.
Στόχος, σύμφωνα με τη δημοτική αρχή, είναι να διαμορφωθεί μια σύγχρονη πολιτιστική διαδρομή, η οποία θα ενώνει διαφορετικά ιστορικά σημεία και γειτονιές μέσω έργων δημόσιας τέχνης.
Προς το παρόν δεν έχουν ανακοινωθεί οι προσόψεις στις οποίες θα δημιουργηθούν οι επόμενες τοιχογραφίες, ο αριθμός των έργων, η διαδικασία επιλογής των καλλιτεχνών ή ο προϋπολογισμός. Τα στοιχεία αυτά αναμένεται να αποσαφηνιστούν καθώς θα προχωρά ο σχεδιασμός.
Η πρώτη τοιχογραφία στην πλατεία Δημοκρατίας παρουσιάζεται από τον δήμο ως αφετηρία αυτής της προσπάθειας. Η περιοχή του Βαρδάρη επιλέχθηκε λόγω της θέσης της στη δυτική είσοδο, αλλά και επειδή αποτελεί ένα από τα σημεία όπου η σημερινή πυκνοδομημένη πόλη συναντά ίχνη και μνήμες της παλαιότερης Θεσσαλονίκης.
Η αποτελεσματικότητα του σχεδιασμού θα εξαρτηθεί όχι μόνο από τη δημιουργία των έργων, αλλά και από τη συντήρησή τους, την ποιότητα του φωτισμού και τη σύνδεσή τους με τον υπόλοιπο δημόσιο χώρο. Μετά την ολοκλήρωση του mural και του φωτισμού του, το επόμενο στάδιο αφορά την επέκταση της παρέμβασης σε περισσότερα σημεία της πόλης.